އަލްޒައިމާ ބައްޔަށް ފަރުވާއެއް ނެތް ނަމަވެސް ސައިންސްވެރިން ދަނީ ބަލީގެ އަލާމާތްތަކަށް ފަރުވާ ކުރެވޭނެ ގޮތްތައް ގަވާއިދުން ހޯދަމުންނެވެ.
އަދި އަލްޒައިމާ ބައްޔާއި ގުޅުންހުރި ޑިމެންޝިއާ އަވަހަށް ދެނެގަތުމުގެ މަސައްކަތް ވެސް ދިރާސާވެރިން ދަނީ ކުރަމުން ކަމަށާއި އެއީ އަވަހަށް ދެނެގަތުމަކީ ފަރުވާއަށް އެހީތެރިވެދޭނެ ކަމެއް ކަމަށް ވެސް ވިދާޅުވި އެވެ.
ކުޑަކަމުދާތަކެތީގެ ތެރޭގައި ހުންނަ ފޯމިކް އެސިޑަކީ އަލްޒައިމާ ބަލި އަވަހަށް ދެނެގަތުމަށް ކުރެވިދާނެ ބަޔޯމާކެރަކަށް ވެދާނެ ކަމަށް ފްރޮންޓިއަރސް އިން އެޖިންގ ނިއުރޯސައިންސްގައި ޝާއިއުކޮށްފައިވާ އާ ދިރާސާއަކުން ދައްކައިފިއެވެ.
އެމެރިކާގެ ސެންޓަރސް ފޯ ޑިޒީސް ކޮންޓްރޯލް އެންޑް ޕްރިވެންޝަން (ސީޑީސީ) އިން ސިފަކުރާ ގޮތުގައި ޑިމެންޝިއާ އަކީ “ދުވަހުގެ ހަރަކާތްތަކަށް ހުރަސްއެޅޭ ހަނދާނާއި ވިސްނުމާއި ނިންމުންތައް ނިންމުމުގައި އުނިކަމެއް” އެވެ.
އަލްޒައިމާ ބަލީގެ އިތުރުން ޑިމެންޝިއާގެ އެހެން ބާވަތްތައް ކަމަށްވާ ލެވީ ބޮޑީސް އާއި އެކު ޑިމެންޝިއާ އާއި ވެސްކިއުލަރ ޑިމެންޝިއާ ފަދަ ޑިމެންޝިއާ ވެސް ހިމެނެ އެވެ. އެކަމަކު އަލްޒައިމާ އަކީ ޑިމެންޝިއާގެ އެންމެ އާންމު ވައްތަރެވެ.
އަލްޒައިމާ ޑިޒީޒް އެސޯސިއޭޝަންގެ 2022 ވަނަ އަހަރުގެ ރިޕޯޓުގައިވާ ގޮތުން އެމެރިކާގައި ގާތްގަނޑަކަށް 6.5 މިލިއަން މީހުން މި ބައްޔާއެކު ދިރިއުޅެމުންދެއެވެ. މީގެ އިތުރުން ދިރާސާވެރިން ލަފާކުރާ ގޮތުގައި 2050 ވަނަ އަހަރު އެ އަދަދު ދެގުނައަށް އިތުރުވާނެ އެވެ.
މީގެ އިތުރުން އަލްޒައިމާ ބަލި ކުރިއަރާފައިވާ މީހުންނަށް ނިވާކުރުމާއި، ވާހަކަ ދެއްކުމާއި، ހިނގާބިނގާވެ އުޅުމަށް ދަތިތަކެއް ކުރިމަތިވެދާނެއެވެ.
2000 ގެ އަހަރުތަކުގެ ކުރީކޮޅު ނިޔަލަށް އޮޓޮޕްސީ ހެދުމަކީ އަލްޒައިމާ ބަލި ނުވަތަ އެހެން ވައްތަރެއްގެ ޑިމެންޝިއާއެއް ހުރިކަން ކަށަވަރު ކުރެވޭނެ ހަމައެކަނި ގޮތެވެ.
ނޭޝަނަލް އިންސްޓިޓިއުޓް އޮން އެޖިންގް އިން ބުނާ ގޮތުގައި މިހާރު ޑޮކްޓަރުންނަށް އަލްޒައިމާ ބައްޔާ ގުޅުން ހުރި ބަޔޯމާކެރެއް ހުރިތޯ ބެލުމަށް ލަމްބާ ޕަންޗާއެއް، ލަމްބާ ޕަންޗާގެ ނަމުން ވެސް ނަންދެވިފައިވާ ކަމެއް ކޮށްދެ އެވެ.
ޑޮކްޓަރުން ސިކުނޑީގައި ހުންނަ އެމިލޮއިޑް ޕްލެކްސްގެ މައިގަނޑު ބައި ކަމަށްވާ ބީޓާ-އެމިލޮއިޑް 42 ފަދަ ބަޔޯމާކެރެއް ހޯދައި، ޕީއީޓީ ސްކޭނެއްގައި އާދަޔާ ހިލާފު ކަންތައްތައް ބަލާފާނެ އެވެ.
"އައު އިމޭޖިން ޓެކްނިކްސް، ޚާއްސަކޮށް އެމިލޮއިޑް އިމޭޖިން، އެމިލޮއިޑް ޕީއީޓީ އިމޭޖިން، އަދި ޓާއު ޕީއީޓީ އިމޭޖިން އިން މީހަކު ދިރިހުއްޓާ ސިކުނޑީގައި އާދަޔާ ހިލާފު ކަންތައްތައް ފެނޭ،" ޔުނިވާސިޓީ އޮފް މިޝިގަންގެ ހެލްތު ޕްރޮފެސަރު އަދި ފިޒިޝަން ކެނެތު އެމް ޑރ. އިން އޭން އާބާރ ގައި މި ދިރާސާގައި ބައިވެރި ނުވާ މީހަކު ވަނީ ދާދި ފަހުން މިޝިގަން މެޑިސިންގެ ޕޮޑްކާސްޓެއްގައި ކޮމެންޓްކޮށްފައެވެ.
ބައެއް ފަރުވާގެ ގޮތްތަކުގެ އެހީގައި ނޭވާހިއްލުމުގެ އަލާމާތްތަކުގެ ވަރުގަދަކަން ކުޑަކޮށްދީ، ބަލި ކުރިއަރާ މިންވަރު މަޑުޖައްސާލެވޭނެ ކަމަށާއި، ނަމަވެސް އެ ބަލިތަކަށް ފަރުވާ ނުލިބުނު ކަމަށެވެ.
މިސާލަކަށް ޑޮކްޓަރަކު އެސްފީނާގެ އަލާމާތްތައް ކުޑަކުރުމަށް ޑޮނެޕެޒިލް ނުވަތަ ގަލަންޓަމިން ފަދަ ބޭސްތައް ލިޔެދީފާނެ އެވެ. ލެކެނެމަބް ކިޔާ ތަހުގީގީ ބޭހަކުން ވެސް އަލްޒައިމާ ބަލި ކުރިއަރައި ދިއުން ލަސްވެދާނެ އެވެ.
އަލްޒައިމާ ބައްޔަށް ޓެސްޓު ކުރުމަކީ އަގުބޮޑު އަދި އެންމެންނަށް ނުލިބިދާނެ ކަމަކަށް ވާތީ، ބައެއް ދިރާސާވެރިން އިސްކަންދެނީ އަވަހަށް ސްކްރީން ކުރުމަށެވެ.
ޝަންހާއީ ޖިއާއޮޓޮންގް ޔުނިވާސިޓީ އާއި ޗައިނާގެ ވޫޝީ އިންސްޓިޓިއުޓް އޮފް ޑައިގްނޯސްޓިކް އިނޮވޭޝަންގެ ދިރާސާވެރިން ގުޅިގެން ކުޑަކަމުދާތަކެތީގެ ތެރޭގައި އަލްޒައިމާ ބަލީގެ ބަޔޯމާކެރެއްގެ ގޮތުގައި ފޯމިކް އެސިޑްގެ ދައުރު ތަހުލީލުކޮށްފައިވެ އެވެ.
މި ވަކި ކޮމްޕައުންޑެއް ސައިންސްވެރިން ހޮވާފައިވަނީ މީގެ ކުރިން އަލްޒައިމާ ބަލީގެ ބަޔޯމާކެރ ދިރާސާތަކަށް ބަލައިގެންނެވެ. އެމީހުން ފާހަގަކުރާ ގޮތުގައި އާދަޔާ ހިލާފު ފޯމަލްޑައިޑް މެޓަބޮލިޒަމް އަކީ އުމުރާ ގުޅިގެން ކޮގްނިޓިވް އިމްޕެއަރމަންޓްގެ މުހިއްމު ސިފައެކެވެ.
މި ދިރާސާއަށް ލިޔުންތެރިން ވަނީ ޗައިނާގެ ޝަންހާއީގެ ހަވަނަ ޕީޕަލްސް ހޮސްޕިޓަލުގެ މެމޮރީ ކްލިނިކުން 574 ބައިވެރިން ހޯދާފައެވެ.
އެމީހުން ބައިވެރިން ފަސް ގްރޫޕަކަށް ބަހާލީ ކޮގްނިޓިވް ފަންކްޝަންގެ ޓެސްޓްތަކުގައި ޕާފޯމް ކުރި ގޮތަށް ބަލައިގެންނެވެ؛ މި ގްރޫޕްތަކުގެ ތެރޭގައި ދުޅަހެޔޮ ކޮގްނިޝަން އިން ފެށިގެން އަލްޒައިމާ ބައްޔާއި ހަމައަށް ހިމެނެއެވެ:
މި ދިރާސާގައި ބައިވެރިވި މީހުންގެ ކުޑަކަމުދާތަކެތީގެ ސާމްޕަލް ނަގާފައިވަނީ ފޯމިކް އެސިޑްގެ މިންވަރު ބެލުމަށާއި ލޭގެ ސާމްޕަލް ނަގާ ޑީއެންއޭ ތަހުލީލު ކުރުމަށެވެ.
ކޮންމެ ގްރޫޕެއްގައި ވެސް ފޯމިކް އެސިޑްގެ މިންވަރު އަޅާކިޔައިގެން ދިރާސާވެރިން ވަނީ ކޮގްނިޓިވް ގޮތުން ދުޅަހެޔޮ ބައިވެރިންނާއި މަދުވެގެން ކޮންމެވެސް މިންވަރަކަށް ކޮގްނިޓިވް އިމްޕެއާމަންޓް ހުންނަ ބައިވެރިންގެ މެދުގައި ތަފާތުތަކެއް ފެނިފަ އެވެ.
ކޮންމެވެސް މިންވަރަކަށް ކޮގްނިޓިވް ދަށްވެފައިވާ ގްރޫޕްތަކުގައި ކުޑަކަމުދާތަކެތީގެ ތެރޭގައި ފޯމިކް އެސިޑްގެ މިންވަރު ދުޅަހެޔޮ ކޮގްނިޓިވް ފަންކްޝަންތަކެއް ހުރި ގްރޫޕްތަކަށް ވުރެ މަތިވެފައިވެއެވެ.
މީގެ އިތުރުން އަލްޒައިމާ ބަލި ހުންނަ ބައިވެރިންގެ ކުޑަކަމުދާތަކެތީގައި ފޯމިކް އެސިޑްގެ މިންވަރު ކޮގްނިޓިވް ގޮތުން ދުޅަހެޔޮ ބައިވެރިންނަށް ވުރެ މާ މަތިވެފައިވެ އެވެ.
އަދި ކުޑަކަމުދާތަކެތީގައި ފޯމިކް އެސިޑްގެ މިންވަރާއި ހަނދާނާއި ސަމާލުކަމުގެ ދާއިރާތަކުގައި ކޮގްނިޓިވް ޓެސްޓްތަކާ ދެމެދު ނެގެޓިވް ގުޅުމެއް އޮތްކަން ވެސް ސައިންސްވެރިން ވަނީ ފާހަގަކޮށްފަ އެވެ.
"[ސަބްޖެކްޓިވް ކޮގްނިޓިވް ޑިކްލައިން] ޑައިގްނޯސިސް ގްރޫޕްގައި ޔޫއޭ ވަރަށް ބޮޑަށް މަތިވެފައި ވާއިރު، އޭގެ މާނައަކީ ޔޫއޭ ބޭނުންކޮށްގެން [އަލްޒައިމާ ބަލި] އަވަހަށް ޑައިގްނޯސް ކުރެވޭނެ،" ލިޔުންތެރިން ލިޔެފައިވެ އެވެ.
މި ދިރާސާގެ ނަތީޖާ މުހިންމުވަނީ ބައެއް ސަބަބުތަކާހުރެ، އެންމެ ކުޑަމިނުން އަލްޒައިމާ ބަލި ދެނެގަތުމަށް ކުރާ ހަރަދު ބޮޑުކަމުންނެވެ.
އިތުރު ދިރާސާތަކުން ކުޑަކަމުދާތަކެތީގެ ފޯމެޓް އިން ކޮގްނިޓިވް ޑެކްލައިން ފާހަގަކުރެވޭ ކަމަށް ދައްކާނަމަ މިއީ ބޭނުންކުރަން ފަސޭހަ އަދި އަގުހެޔޮ ޓެސްޓަކަށް ވެދާނެ އެވެ.
މީގެ އިތުރުން މިފަދަ ޓެސްޓަކުން އަލްޒައިމާ ބައްޔާއި ގުޅުންހުރި ކޮގްނިޓިވް ޑެކްލައިން ފާހަގަކުރެވިދާނެ ނަމަ ސިއްހީ ދާއިރާގެ ފަންނީ ބޭފުޅުން މާ އަވަހަށް ތަދައްޚުލް ކުރެވިދާނެ އެވެ.
ޕެގަސަސް ސީނިއާ ލިވިންގެ ސީނިއާ ވައިސް ޕްރެޒިޑެންޓް އޮފް ހެލްތު އެންޑް ވެލްނެސް ޑރ.ސަންޑްރާ ޕީޓާސަން، މެޑިކަލް ނިއުސް ޓުޑޭ އަށް މި ދިރާސާއާ ބެހޭ ގޮތުން ވިދާޅުވީ؛
"އަލްޒައިމާ ބައްޔަށް އަންނަ ބަދަލުތައް ފެށެނީ ޑައިގްނޯސް ކުރުމުގެ ގާތްގަނޑަކަށް 20 އަހަރާއި 30 އަހަރާ ދެމެދުގެ ކުރިން ކަމަށާއި ގިނަ ފަހަރަށް ބޮޑެތި ގެއްލުންތަކެއް ލިބެންދެން ފާހަގަ ނުކުރެވޭ ކަމަށެވެ.
”އާންމު ރައްޔިތުންނަށް ލިބޭ މިފަދަ (ނޮން އިންވޭސިވް އަދި އަގުހެޔޮ) ޓެސްޓެއްގެ ކުރިއެރުމަކީ އަލްޒައިމާ ބައްޔާ ދެކޮޅަށް ކުރާ މަސައްކަތުގައި ގޭމް ޗޭންޖަރަކަށް ވާނެ،” ޑރ.
ސައިންސްވެރިންނަށް ދާދި ފަހުން ވަނީ އަލްޒައިމާ ބަލި އަވަހަށް ދެނެގަތުމަށް ޑޮކްޓަރުންނަށް އެހީތެރިވެދޭ ބަޔޯމާކެރެއް ހޯދައިފަ އެވެ. މިކަމުގެ ސަބަބުން ފިޒިޝަނުންނަށް...
މަސްތަކުގައި ހޯދި އާ ހޯދުންތަކަކީ އެއްދުވަހަކު އަލްޒައިމާ އާއި އެހެނިހެން ބާވަތްތަކުގެ ރޫޓިން ސްކްރީނިންގެ ބަޔަކަށް ވެގެންދާނެ ލޭގެ ޓެސްޓެއް އުފެއްދުމަށް އެހީތެރިވެދޭނެ އެއްޗެކެވެ.
އާ ދިރާސާއެއްގައި ޕީއީޓީ ބްރެއިން ސްކޭން ބޭނުންކޮށްގެން ސިކުނޑީގައި އެމިލޮއިޑް އަދި ޓާއު ޕްރޮޓީންސް ހުރުމާއި އެހެނިހެން ކޮގްނިޓިވް...
އަލްޒައިމާ ބަލި ދެނެގަތުމަށް ޑޮކްޓަރުން މިހާރު ބޭނުންކުރަނީ ތަފާތު ކޮގްނިޓިވް ޓެސްޓުތަކާއި ސްކޭންތަކެވެ. ދިރާސާވެރިން ވަނީ އެއް...
އަވަސް ލޮލުގެ ތަހުލީލަކުން އެއްދުވަހަކު ސިކުނޑީގެ ސިއްހަތާ ބެހޭ މުހިންމު މައުލޫމާތު ލިބިދާނެ އެވެ. ވަކިން ހާއްސަކޮށް ޑިމެންޝިއާގެ އަލާމާތްތައް ދެނެގަނެވޭނެ އެވެ.